آخرین وضعیت تامین مالی توسط صندوق توسعه|چه تعداد نیروگاه تجدیدپذیر از منابع ارزی ایجاد شد؟

بازار؛ گروه آب و انرژی: همزمان با تشدید عدم تعادل برق، مقرر شد صندوق توسعه ملی از احداث نیروگاه های تجدیدپذیر و افزایش ظرفیت تولید برق کشور حمایت کند. اما سوال اینجاست که چقدر از منابع ارزی کشور صرف توسعه انرژی های نو شده است؟ برای بررسی این موضوع با متولی توسعه انرژی های تجدیدپذیر به گفت وگو نشستیم. آنطور که محسن طرزالب، مدیرعامل ساتبا به بازار می گوید: نیروگاه های ساخته شده با منابع صندوق توسعه ملی در حوزه انرژی های تجدیدپذیر تا پایان امسال به ظرفیت بیش از ۱۵۰۰ مگاوات می رسد.

وی در ادامه در بخشی از گفت وگوی خود که به برخی روش های تامین مالی صندوق توسعه ملی اشاره کرد، گفت: یکی از مدل های تامین مالی، سرمایه گذار را ملزم می کرد ۱۲۰ تا ۱۵۰ درصد منابع ارزی دریافتی را به عنوان تامین تامین کند که این امر قابل اجرا نبود و این روش تامین مالی مورد استقبال سرمایه گذاران این حوزه قرار نگرفت. اما استقبال از سایر روش های تامین مالی چشمگیر است و شاهد رشد خوبی در زمینه احداث نیروگاه های تجدیدپذیر در کشور هستیم.

متن کامل گفتگوی بازار با محسن طرزالب، معاون وزیر نیرو و مدیرعامل ستبا درباره آخرین وضعیت تامین مالی صندوق توسعه ملی برای احداث نیروگاه های تجدیدپذیر را می خوانید:

این کشور با بحران شدید انرژی مواجه است و به احتمال زیاد این بحران در اوج سال آینده تشدید خواهد شد. صندوق توسعه ملی چه حمایتی برای رفع این بحران انجام داده و آیا روش های تامین مالی تعریف شده مورد استقبال سرمایه گذاران این حوزه قرار گرفته است؟

در حال حاضر صندوق توسعه ملی سه مسیر را برای توسعه نیروگاه های تجدیدپذیر دنبال می کند. در حالت اول متقاضیان سرمایه گذاری در این حوزه پس از اتمام پروژه به منظور اخذ تسهیلات و اساسنامه خود نزد بانک های عامل به صندوق توسعه ملی معرفی می شوند. البته سرمایه گذاری در حوزه انرژی های تجدیدپذیر بر اساس این مدل به نتیجه مطلوب نرسیده و بازده چندانی به همراه نداشته است.

شورای اقتصاد امسال با سرمایه گذاری صندوق توسعه ملی برای ساخت ۷ هزار مگاوات نیروگاه خورشیدی موافقت کرد. بر این اساس صندوق به جای اعطای وام خارج از طرح با وثیقه، مستقیماً در پروژه ها سرمایه گذاری می کند. البته قرار بر این شد که ساتبا به عنوان مدیرعامل این نیروگاه ها را بسازد و به سرمایه گذاران واگذار کند.

اما موارد بعدی مربوط به سرمایه گذاری خود صندوق توسعه ملی در این طرح هاست. این مدل سرمایه گذاری پس از بحث و تبادل نظر رئیس جمهور و رهبری تصویب و اجرا شد. البته سرمایه گذاری صندوق توسعه ملی در ساخت نیروگاه های خورشیدی و بادی به شرطی پذیرفته شد که FS یا طرح توجیهی طرح ها ابتدا در شورای اقتصاد تصویب شود. از طرفی این کار نباید منجر به سرمایه گذاری صندوق شود، بلکه باید در عین حال سرمایه گذاری و سودی برای آن به همراه داشته باشد. سرانجام در مردادماه امسال شورای اقتصاد موافقت صندوق توسعه ملی را برای سرمایه گذاری در ساخت ۷۰۰۰ مگاوات نیروگاه خورشیدی صادر کرد. بر این اساس، این صندوق به‌جای اعطای وام با وثیقه‌های برنامه‌ریزی نشده، مستقیماً در پروژه‌ها سرمایه‌گذاری خواهد کرد، گام مهمی که می‌تواند بسیاری از موانع مالی برای انرژی‌های تجدیدپذیر را برطرف کند. البته قرار بر این شد که ساتبا به عنوان مدیرعامل صندوق ۷ هزار مگاوات نیروگاه بسازد و به تدریج این نیروگاه ها را به سرمایه گذاران واگذار کند.

اما در حالت سوم سرمایه گذار می تواند برای احداث نیروگاه ۸۰۰۰ مگاواتی از صندوق توسعه ملی وجوه دریافت کند. با تصویب شورای اقتصاد حدود ۶۰۰ میلیون دلار برای این کار بلوکه شده است.

البته باید اشاره کنم که بخش خصوصی نیز می تواند از منابع داخلی یا درآمدهای ارزی خود برای ساخت نیروگاه های تجدیدپذیر استفاده کند.

* چند پروژه بر اساس اولین مدل سرمایه گذاری در حوزه انرژی های تجدیدپذیر یعنی عقد قرارداد با بانک های عامل تکمیل شد و دلیل استقبال کم از این مدل چه بود؟

من معتقدم قراردادهای امضا شده در این مدل کمتر از ۲۰ میلیون دلار بوده که نشان می دهد این مدل نتوانسته سرمایه گذاران را جذب کند و نیروگاه های تجدیدپذیر را توسعه دهد. به نظر من تضمین های بالای سرمایه گذاران دلیل شکست این مدل سرمایه گذاری بود. بر اساس اطلاعیه ها، در این مدل، سرمایه گذار موظف است ۱۲۰ تا ۱۵۰ درصد تسهیلات ارزی دریافتی را به عنوان وثیقه ارائه کند. به عنوان مثال، اگر فردی ۱۰ میلیون دلار وام بگیرد، باید حداقل ۱۲۰ میلیون دلار وثیقه به بانک های عامل بدهد که برای بسیاری از سرمایه گذاران امکان پذیر نیست.

در حال حاضر ظرفیت نیروگاه های تجدیدپذیر کشور حدود ۳۵۰۰ مگاوات است که ۶۷۰ مگاوات آن با اعتبارات صندوق توسعه ستبا تولید شده است. البته با توجه به اهداف تعیین شده، پیش بینی می شود این مقدار تا پایان سال از ۱۵۰۰ مگاوات تا پیک تابستانی به ۲۵۰۰ مگاوات افزایش یابد.

چه میزان از ظرفیت ایجاد شده در حوزه نیروگاه های تجدیدپذیر از محل صندوق توسعه ملی تامین شده است؟

در حال حاضر ظرفیت نیروگاه های تجدیدپذیر کشور حدود ۳۵۰۰ مگاوات است که ۶۷۰ مگاوات آن با اعتبارات صندوق توسعه ستبا تولید شده است. البته با توجه به اهداف تعیین شده، پیش بینی می شود این مقدار تا پایان سال از ۱۵۰۰ مگاوات تا پیک تابستان به ۲۵۰۰ مگاوات افزایش یابد.