تأثیر ریسک‌های سیاسی بر مسیر کوتاه‌مدت و میان‌مدت بورس

مریم محبی، کارشناس بازار سرمایه، تداوم ریسک های سیاسی و نااطمینانی های منطقه ای را مهم ترین عامل در شکل گیری رفتار هیجانی و محتاطانه سرمایه گذاران در بورس می داند. به عقیده وی تا زمانی که ثبات اقتصادی و سیاسی تقویت نشود، ارزش سهام به تنهایی نمی تواند نقدینگی بازار را بازگرداند.

مریم محبی کارشناس بازار سرمایه در گفتگو با افق میهن وی با اشاره به نقش ریسک های سیاسی در تعیین توسعه بازار سهام، به بررسی تاثیر این متغیرها بر رفتار فعالان بورس پرداخت و گفت: برای تحلیل تاثیر ریسک های سیاسی بر بازار سرمایه، ابتدا باید فعالان این بازار را به دو گروه اصلی «سرمایه گذاران» و «سرمایه گذاران» تقسیم بندی کنیم. گروه اول شامل افرادی است که سهام را خرید و فروش می کنند. گروه دوم شامل شرکت های انتشاراتی است که سهام آنها در بازار سرمایه معامله می شود.

وی افزود: هر یک از این دو گروه مستقیماً تحت تأثیر مخاطرات سیاسی قرار دارند و فعالیت ها و تصمیمات خود را در حد این مخاطرات تطبیق می دهند.

واکنش سرمایه گذاران به افزایش عدم اطمینان سیاسی

این کارشناس بازار سرمایه در ادامه به تشریح رفتار سرمایه گذاران در شرایط با ریسک سیاسی بالا پرداخت و اظهار داشت: با افزایش ریسک های سیاسی، سرمایه گذاران با احتیاط بیشتری وارد بازار می شوند و از بیم احتمال از دست دادن سود، از دست دادن بخشی از سرمایه اولیه و یا حتی زیان ناشی از تورم وارد بازار می شوند.

محبی ادامه داد: این نگرانی ها منجر به شکل گیری ترس و هیجان در بازار می شود که در نهایت منجر به نوسانات شدید، تشکیل صف های طولانی خرید و فروش و افزایش رفتارهای هیجانی می شود. این شرایط به تدریج باعث کاهش اعتماد سرمایه گذاران و بی ثباتی جو کلی بازار می شود.

وی افزود: از یک سو رفتار گله ای، ترس و هیجان و از سوی دیگر کاهش علاقه سرمایه گذاران خارجی به دلیل افزایش ریسک های سیاسی می تواند مسیر سرمایه گذاری کوتاه مدت و بلندمدت در بازار سرمایه را مشخص کند. با افزایش ثبات و امنیت در بازار، سرمایه گذاران با اطمینان بیشتری معامله خواهند کرد.

وابستگی شرکت های بورسی به سیاست های دولت

مریم محبی به وضعیت بخش سرمایه گذار به ویژه شرکت های بزرگ و دولتی اشاره کرد و تصریح کرد: شرکت های بورسی به ویژه شرکت های بزرگ و دولتی به طور مستقیم تحت تاثیر ریسک های سیاسی قرار دارند.

وی گفت: وابستگی این شرکت ها به تصمیمات بودجه ای و سیاست های دولت به ویژه در مواقع بحرانی افزایش می یابد و این مشکل می تواند منجر به تغییر ناگهانی ارزش و قیمت سهام آنها شود.

این کارشناس بازار سرمایه ادامه داد: بورس ایران خصلت سیاسی دارد زیرا اقتصاد کشور ساختار دولتی نیز دارد؛ بنابراین هر مشکلی که مربوط به دولت و سیاست باشد می تواند تاثیر مستقیمی بر اقتصاد و بازار سرمایه بگذارد و در چنین شرایطی عملکرد ضعیف دولت به دلیل افزایش ریسک های سیاسی به طور مستقیم بر عملکرد شرکت های سهامی عام تاثیر می گذارد.

نقش محدودیت ها و عواطف اجتماعی در تصمیم گیری های مدیریتی

محبی در بخشی دیگر از این گفتگو به تبعات اجتماعی و حقوقی مخاطرات سیاسی اشاره کرد و گفت: محدودیت های قانونی، افزایش تحریم ها، عواطف اجتماعی و رفتارهای عاطفی سهامداران بر مدیران شرکت های سهامی عام به ویژه مدیران دولتی تاثیر می گذارد.

وی افزود: در چنین شرایطی مدیران مجبور می شوند بر اساس پیش بینی رفتارهای آتی جامعه تصمیمات خود را اتخاذ کنند و این معضل می تواند مستقیماً مسیر کوتاه و میان مدت بورس را تغییر دهد.

این کارشناس بازار سرمایه تاکید کرد: به طور کلی ریسک های سیاسی در دو بخش سرمایه گذار و سرمایه گذاری تاثیر مستقیمی بر رفتار فعالان بورس دارد و می تواند تعیین کننده توسعه کوتاه مدت، میان مدت و بلندمدت بازار باشد.

ارزش بازار؛ یک پیش نیاز ضروری اما نه کافی برای افزایش سرمایه

مریم محبی در خصوص ارزش بازار سرمایه اظهار داشت: ارزش یک بازار یا عقب افتادن آن از سایر بازارهای موازی یکی از عوامل مهم در جذب سرمایه گذار است، اما عامل تعیین کننده محسوب نمی شود.

وی ادامه داد: عامل اصلی رشد و چشم انداز سودآوری شرکت ها در نتیجه بهبود مولفه های اقتصادی است. در شرایطی که بازار سرمایه از نظر قیمتی ارزشمند است و پتانسیل رشد بالایی دارد، تا زمانی که ریسک های سیاسی باقی است و چشم انداز سودآوری شرکت نامشخص است، این پتانسیل واقعی نخواهد شد.

محبی تصریح کرد: تبدیل این پتانسیل به رشد واقعی نیازمند محرک های اقتصادی اساسی است که می تواند فضای کسب و کار را متحول کند.

نیاز به بهبود زیرساخت های اقتصادی برای رشد کسب و کار

این کارشناس بازار سرمایه در ادامه گفت: شرکت های بورسی اگرچه دارای دارایی، فعالیت اقتصادی و ظرفیت رشد هستند، اما برای استفاده موثر از این ظرفیت ها نیازمند دسترسی به منابع مهم هستند.

وی افزود: تامین مواد اولیه، انرژی، منابع مالی، نیروی کار اختصاصی و سایر ابزارهای تولید نیازمند ثبات و رونق اقتصادی است. بدون ارائه این پلتفرم ها، شرکت ها نمی توانند عملکرد منطقی و سودآوری ارائه دهند.

شک و تردیدهای مداوم در میان سهامداران در یک فضای نامطمئن اقتصادی

محبی با اشاره به رفتار محتاطانه سهامداران گفت: با وجود ارزش بازار سرمایه، سرمایه گذاران همچنان با تردید و ابهام وضعیت بورس را رصد می کنند و تصمیم نهایی سرمایه گذاری خود را به آینده موکول می کنند.

وی گفت: سهامداران منتظر کاهش تحریم‌ها، بهبود شرایط اقتصادی، دسترسی بهتر شرکت‌ها به منابع تولید و کاهش هزینه‌های نهاده‌ای هستند. تا زمانی که این الزامات برآورده نشود، سرمایه گذاری قطعی انجام نخواهد شد.

این کارشناس بازار سرمایه تاکید کرد: ابهام در سودآوری عملیاتی شرکت ها باعث شده سهامداران سرمایه گذاری خود را به کاهش ریسک های سیاسی و بهبود فضای اقتصادی وابسته کنند.

دو گروه سهامدار اصلی در بازار سرمایه

مریم محبی در آخرین بخش از این گفت و گو، سهامداران را به دو گروه اصلی تقسیم کرد و گفت: دسته اول سهامداران وفادار هستند. افرادی که سال ها در بورس فعالیت دارند متعلق به بازار سرمایه هستند و سرمایه گذاری در بورس را یک سرمایه گذاری مولد می دانند.

وی افزود: این افراد با حفظ حضور مستمر در بورس تلاش می کنند به رونق اقتصادی کشور کمک کنند و معمولاً صبر و تحمل زیادی دارند. این گروه در شرایط فعلی ناخواسته صبورتر شده اند.

محبی ادامه داد: از سوی دیگر گروه دوم سرمایه گذارانی هستند که به دنبال فرصت های سودآور کوتاه مدت هستند و وارد هر بازاری می شوند که چشم انداز رشد بیشتری را ارائه دهد. در شرایط کنونی این افراد با احتیاط بیشتری نسبت به بورس رفتار می کنند و ترجیح می دهند به بازارهایی مانند طلا، ارز یا ارزهای رمزپایه روی بیاورند.

وی در پایان خاطرنشان کرد: سرمایه گذاران وفادار با هدف مشارکت در رشد اقتصادی کشور در بورس مولد صبور و صبور باقی مانده اند، اما سرمایه گذاران فرصت طلب تمایل دارند به بازارهایی روی آورند که فعلاً بازدهی کوتاه مدت بالاتری نسبت به بورس دارند.

پایان مقاله