برخورد با فوتبال ایران شرمآور بود/ فیفا مردود شد
تیم ملی فوتبال ایران در مرحله گروهی جام جهانی 2026 با سه تساوی و سه امتیاز از صعود به مرحله حذفی بازماند و شاگردان امیر قلعه نویی با وجود ارائه عملکرد قابل قبول در هر سه دیدار از صعود به دور بعدی مسابقات بازماندند.
این اتفاق در حالی رخ داد که اردوی تیم ملی فوتبال ایران در مکزیک و شهر تیجوانا مستقر بود و تیم ملی ایران تنها یک روز مانده به مسابقات وارد آمریکا شد و بلافاصله پس از پایان هر مسابقه از کشور خارج شد. موضوعی که در نهایت باعث شد فیفا نتواند شرایط مساعد و مناسبی را برای آماده سازی و حضور تیم ملی ایران در این دوره از رقابت ها فراهم کند.
رسانه آمریکایی «usatoday» در این باره نوشت: اگرچه نحوه برخورد با ایران در جام جهانی 2026 شرم آور بود، اما آنچه نگران کننده تر به نظر می رسد پیامدهای این رفتار برای آینده فوتبال جهان است.
فیفا در کنار رویکرد دولت آمریکا در قبال ایران که باعث شد تیم ملی ایران در آخرین لحظات محل کمپ خود را تغییر دهد و با محدودیت هایی مشابه مقررات منع آمد و شد در دو بازی اول خود در خاک آمریکا مواجه شود، عملا “جعبه پاندورا” (اصطلاح معروف یونانی) را باز کرد. اقدامی که می تواند به میزبانان آینده مسابقات فیفا در هر سطحی اجازه دهد تا با کشورهایی که روابط سیاسی خوبی با آنها ندارند رفتار کنند. حتی اگر آن کشور ایالات متحده آمریکا باشد.
ایران در نهایت پس از تساوی 3 بر 3 الجزایر و اتریش از صعود بازماند. شاگردان قلانوی در هر سه بازی خود به تساوی دست یافتند، اما در دو بازی اخیر گل آنها پس از بررسی VAR مردود اعلام شد. از جمله گل دقایق پایانی مقابل مصر که می توانست باعث پیروزی و صعود ایران شود.
اگر چنین محدودیتهایی وجود نداشت، ایران میتوانست در یکی از بازیهای خود پیروز شود یا نه، موضوعی قابل بحث است. اما تصور کنید اگر کشور دیگری با تیم ملی فوتبال مردان یا زنان آمریکا اینگونه رفتار کند. وی در آخرین لحظات با تغییر مکان کمپ، اجازه برنامه ریزی مستقل برای سفرها را نداد و برخی از مسئولان فدراسیون فوتبال آمریکا را از همراهی با این تیم محروم کرد. بدون شک موجی از اعتراض در سراسر جهان شکل خواهد گرفت.
اما فیفا با پذیرش رفتار دولت آمریکا در قبال تیم ملی ایران، عملا راه را برای چنین برخوردهایی در آینده هموار کرده است. درگیری هایی که به نظر می رسد دولت ها را هدف گرفته، اما در عمل ورزشکاران را هدف قرار می دهد.
فیفا اجازه داد سیاست وارد جام جهانی شود
فیفا مانند کمیته بین المللی المپیک همواره ادعا کرده است که یک نهاد غیرسیاسی است و جام جهانی و المپیک را ابزاری برای گسترش صلح و همبستگی بین ملت ها می داند. اما اتفاقاتی که در این جام جهانی افتاد نشان داد که این ادعا چقدر با واقعیت فاصله دارد.
در سال 2017، جیانی اینفانتینو، رئیس فیفا، زمانی که دونالد ترامپ اولین دستور محدودیت سفر را صادر کرد و آمریکا به همراه کانادا و مکزیک کاندیدای میزبانی جام جهانی 2026 بودند، تاکید کرد: هر تیمی که به جام جهانی صعود می کند همراه با هواداران و مسئولان خود باید بتواند وارد کشور میزبان شود. در غیر این صورت جام جهانی اصلا معنایی نخواهد داشت.
اما درست یک روز مانده به شروع مسابقات، زمانی که دولت آمریکا محدودیت های گسترده ای را علیه ایران اعمال کرده بود و ورود هواداران چند کشور را محدود کرده بود، اینفانتینو موضع کاملا متفاوتی اتخاذ کرد.
او گفت: ما پادشاه دنیا نیستیم که بتوانیم به دولت ها یا نیروهای پلیس دستور دهیم. ما یک سازمان ورزشی هستیم و هر کاری از دستمان بر می آید انجام می دهیم. گاهی باید آرام باشی؛ فریاد زدن همیشه راه حل نیست.
فیفا خود را در معرض بحران بزرگتری قرار داد
اما کنار گذاشتن اصول، حتی برای منافع کوتاه مدت، معمولاً پیامدهای بلندمدتی دارد.
بدون شک فیفا به هدف خود رسید و جام جهانی بزرگی را در آمریکا برگزار کرد. تورنمنتی که از نظر اقتصادی هم موفق بود. اما سوال اینجاست که این موفقیت به چه قیمتی حاصل شد؟
اکنون که چنین سابقه ای ایجاد شده است، تغییر وضعیت آسان نخواهد بود. هر کشور میزبان فیفا در آینده میتواند از همین رویه استفاده کند و محدودیتهای مشابهی را علیه سایر تیمها اعمال کند و ادعاهایی مبنی بر امنیت ملی یا تهدیدات احتمالی داشته باشد.
در چنین شرایطی، فیفا دیگر استدلال محکمی برای مخالفت نخواهد داشت. زیرا او این مسیر را در جام جهانی 2026 هموار کرده است.
