کاهش قیمت خودروهای وارداتی باعث کاهش قیمت خودرو های داخلی نمی شود

یک کارشناس صنعت خودرو در تشریح تاثیر تصمیم واردات بدون تعرفه خودرو از مناطق آزاد گفت: نباید تصور کرد که کاهش قیمت خودروهای وارداتی به معنای کاهش قیمت خودروهای داخلی و ارزان قیمت است. ممکن است قیمت برخی از خودروهای لوکس یا گران قیمت کاهش یابد، اما این لزوماً به این معنا نیست که خودروهایی مانند اطلس یا محصولات اقتصادی داخلی با کاهش قیمت قابل توجهی مواجه شوند.

امیرحسن کاکایی کارشناس صنعت خودرو در گفت و گو با اخبار بورسوی درباره واردات خودرو از مناطق آزاد و تاثیر آن بر بازار گفت: برای ارزیابی چنین سیاستی باید بین سود کوتاه مدت و بلندمدت برای مردم تمایز قائل شد. ممکن است تصمیمی برای کاهش قیمت یک محصول به نظر برسد و در حال حاضر برای برخی افراد جذاب به نظر برسد، اما در میان مدت و بلندمدت هزینه های زیادی را برای اقتصاد کشور به دنبال خواهد داشت.

وی افزود: اگر دولت با لغو تعرفه یا کاهش موانع واردات اجازه واردات خودرو از مناطق آزاد را بدهد، ممکن است در کوتاه مدت قیمت برخی خودروهای وارداتی کاهش یابد. اما این کاهش قیمت لزوماً به معنای افزایش رفاه عمومی نیست. از یک سو درآمد دولت از حقوق گمرکی کاهش می یابد و از سوی دیگر فشار بر تولید داخلی افزایش می یابد.

کاکایی با بیان اینکه واردات بدون عوارض از مناطق آزاد تنها اثر قیمتی موقتی دارد، گفت: نباید تصور کرد که کاهش قیمت خودروهای وارداتی به معنای کاهش قیمت خودروهای داخلی و اقتصادی است. ممکن است قیمت برخی از خودروهای لوکس یا گران قیمت کاهش یابد، اما این لزوماً به این معنا نیست که خودروهای اطلس یا محصولات اقتصادی داخلی با کاهش قیمت قابل توجهی مواجه شوند. زیرا قیمت نهایی تولید داخلی به نرخ ارز، تورم، هزینه های تولید و کاهش ارزش ریال بستگی دارد.

این کارشناس صنعت خودرو تصریح کرد: در چنین شرایطی بیشترین سود نصیب کسانی می شود که سرمایه و پول دارند. شخصی که توانایی خرید خودروی 30000 یا 40000 دلاری را داشته باشد از این مسیر سود می برد نه عموم مردم. بنابراین، سیاست‌هایی که تحت عنوان «حمایت از مردم» ارائه می‌شوند، ممکن است در عمل به نفع طبقات برتر و افزایش شکاف طبقاتی باشد.

وی با اشاره به تاثیر این سیاست بر تولید داخلی گفت: اگر مسیر واردات بدون تعرفه یا با محدودیت کمتر باز شود، تولیدکننده داخلی با بازاری مواجه می شود که در آن رقابت پذیری را از دست می دهد. اگر قرار باشد خودرو بدون مکانیزم دقیق از مناطق آزاد وارد شود، خودروساز یا قطعه ساز داخلی نمی تواند در چنین فضایی برنامه ریزی کند و به تدریج با کاهش تولید، توقف سرمایه گذاری و حتی تعطیلی خطوط تولید مواجه خواهد شد.

کاکایی ادامه داد: اگر قرار است واردات خودرو انجام شود باید از کانال رسمی، شفاف و با قوانین مشخص انجام شود. مسئله اصلی این نیست که واردات مطلق است یا خیر. مشکل اینجاست که بدون مقررات گمرکی و فنی مناسب، واردات از مناطق آزاد می تواند کل نظام اقتصادی، گمرکی و صنعتی کشور را مختل کند.

وی با انتقاد از بی نظمی در برخی واردات خودرو، گفت: خودرو محصول پیچیده ای است و صرف خرید و ورود آن به کشور کافی نیست. باید مشخص شود که خودرو با چه استانداردی وارد می شود، چه خدمات پس از فروش دارد، قطعات آن چگونه تحویل می شود و چه نهادی پاسخگوی مصرف کننده است. در غیر این صورت بازار با خودروهایی مواجه خواهد شد که اگرچه در زمان خرید جذاب هستند اما به مرور زمان هزینه های بالایی را به مصرف کننده تحمیل می کنند.

کاکایی در پایان تاکید کرد: اگرچه واردات خودرو از مناطق آزاد می تواند در کوتاه مدت شوک قیمتی برخی خودروهای گران قیمت را کاهش دهد، اما در سطح کلان منجر به کاهش درآمد دولت، تضعیف تولید داخلی، افزایش تقاضای ارز و تشدید نابرابری می شود. بنابراین نمی توان این سیاست را به عنوان راه حلی پایدار برای معضل بازار خودرو معرفی کرد.