چرا خیلی از مجسمههای باستانی بینی ندارند؟
تعداد کمی از مجسمه های باستانی توانسته اند در گذر زمان جان سالم به در ببرند و آسیبی نبینند.
در میان تمدن های مختلف، مجسمه های باستانی اندکی توانسته اند در گذر زمان زنده بمانند. برخی از مجسمه ها دست های خود را از دست می دهند و برخی دیگر سر خود را از دست می دهند. با این حال، تعداد شگفت انگیزی از آنها فقط فاقد بینی هستند. اگرچه گاهی اوقات این تخریب و تغییر شکل ناشی از آسیب تصادفی است، اما در بیشتر مواقع نتیجه فرآیندهای طبیعی یا تخریب عمدی است.
چرا مردم عمداً بینی مجسمه ها را بریدند؟
در بسیاری از فرهنگ های باستانی، مجسمه ها صرفاً یک اثر هنری نبودند، بلکه دارای قدرت معنوی یا نمادین بودند. بنابراین در طول تاریخ بشر، «هتک حرمت» (تخریب عمدی شخصیت ها یا نمادهای مهم) روشی برای تضعیف اقتدار یا سلب قدرت تلقی می شد.
برای مثال، مصریان باستان بر این باور بودند که مجسمه خدایان میتواند حاوی بخشهایی از ذات آن خدایان باشد. همانطور که مجسمه یک فرد مرده (مثل فرعون) می تواند بخشی از روح او را نگه دارد. مردم بر این باور بودند که آسیب رساندن به قسمت خاصی از بدن مجسمه مانع از انجام وظیفه می شود. به عنوان مثال، شکستن گوش مجسمه خدا با چکش، او را از شنیدن دعا باز می داشت، در حالی که شکستن بازوی مجسمه مانع از اهدا یا دریافت قربانی می شد.
و با توجه به اینکه نیروی حیات (یعنی نفس) از طریق بینی وارد بدن می شود، از بین بردن بینی «مجسمه روح» مانع از نفس کشیدن آن می شود و در عمل آن را «می کشد».
مردم معمولاً مجسمه ها را به دلایل سیاسی یا مذهبی و همچنین به عنوان نوعی محافظت از خود تخریب می کردند. به عنوان مثال، دزدان و دزدان مقبره های مصری گاهی برای جلوگیری از انتقام فرد متوفی، دماغه مجسمه را تخریب می کردند.
علاوه بر این، بریدن و مثله کردن بینی یکی از انواع مجازات های رایج در دنیای باستان بود. از یونان تا امپراتوری ایران (پارس) و دوره بیزانس. برداشتن بینی یک مجسمه می توانست راهی برای تنبیه روحی شخص یا خدای مربوطه باشد.
مجسمه ها چگونه به طور طبیعی بینی خود را از دست می دهند؟
مجسمه ها ممکن است بینی یا سایر اعضای بدن خود را به دلیل پدیده “هوازدگی” (فرسایش طبیعی) از دست بدهند. این فرآیند شامل تجزیه یا انحلال آهسته سنگ ها و مواد معدنی است. مانند سنگ آهک که اغلب در مجسمهها و سازههای مصر باستان استفاده میشد، و سفالین (گل پخته) که مورد علاقه مجسمهسازان اولیه سلسله کین در چین باستان بود.
این مواد زمانی که برای مدت طولانی در معرض عوامل طبیعی قرار می گیرند به آرامی تجزیه می شوند. هوازدگی می تواند ماهیت فیزیکی داشته باشد – مانند انبساط و انقباض مکرر سنگ به دلیل قرار گرفتن متوالی در معرض گرما و سرما – یا می تواند ناشی از فرآیندهای شیمیایی یا بیولوژیکی (زیستی) باشد. عوامل متداول هوازدگی عبارتند از آب، یخ، اسیدها، نمک ها، گیاهان، حیوانات و تغییرات دما.
منبع: خبرآنلاین
