دانشمندان برای اولینبار از یک سیاره فراخورشیدی سیگنال رادیویی دریافت کردند
با استفاده از آرایه تلسکوپ رادیویی MeerKAT در آفریقای جنوبی، تیمی از اخترشناسان برای اولین بار موفق به شناسایی تشعشعات رادیویی مستقیماً از یک سیاره فراخورشیدی شدند. این سیگنال ها از سیاره فراخورشیدی Beta Pictoris b که حدود ۶۳ سال نوری از زمین فاصله دارد، می آیند.
به گزارش ScienceAlert، انتشار امواج رادیویی قبلاً شناسایی شده بود، اما مشخص نبود که آیا این سیگنالها از خود سیاره میآیند یا از ستاره میزبان آن. در مطالعه جدید، محققان توانستند منبع سیگنال را با اطمینان بالا به Beta Pictoris b نسبت دهند.
این کشف به معنای شناسایی حیات بیگانه نیست. محققان می گویند که امواج رادیویی شناسایی شده احتمالاً از شفق های قطبی سیاره می آیند. این پدیده از برهمکنش ذرات باردار با جو و میدان مغناطیسی یک سیاره شکل می گیرد. شفق های زمین نیز نتیجه این فرآیند هستند.
سیگنال رادیویی از یک سیاره فراخورشیدی
برای شناسایی این سیگنالها، ستارهشناسان ستاره بتا پیکتوریس را در چهار نوبت طی سالهای ۲۰۲۵ و ۲۰۲۶ با MeerKAT رصد کردند. این ستاره حدود ۶۳.۴ سال نوری از زمین فاصله دارد و تاکنون سه سیاره به نامهای Beta Pictoris b، Beta Pictoris c و Beta Pictoris d در اطراف آن شناسایی شدهاند.
در دادههای رادیویی، محققان انفجارهای کوتاه و مکرر با قطبش دایرهای را در محدوده فرکانس ۰.۸۵ تا ۳.۵ گیگاهرتز مشاهده کردند. این ویژگی ها با سیگنال های رادیویی شفق های قطبی مطابقت دارد.
با استفاده از اختروش ها به عنوان نقاط مرجع روی نقشه آسمان، محققان توانستند منشا سیگنال را مشخص کنند و نشان دهند که منبع آن Beta Pictoris b است، نه ستاره میزبان. بتا پیکتوریس یک ستاره از نوع اولیه، داغتر و پرجرمتر از خورشید است.
ویژگی های سیگنال شناسایی شده با فرآیندی به نام ECMI مطابقت دارد. این همان فرآیندی است که در تولید شفق های قطبی روی زمین و مشتری انجام می شود. این مکانیسم علاوه بر توضیح منشأ امواج رادیویی، اطلاعاتی در مورد میدان مغناطیسی سیاره نیز در اختیار محققان قرار می دهد. بر اساس محاسبات محققان، میدان مغناطیسی Beta Pictoris b هزاران بار قوی تر از میدان مغناطیسی زمین است.
جرم Beta Pictoris b حدود ۱۰ تا ۱۲ برابر مشتری است و با سرعت بالایی می چرخد. این سیاره تنها در حدود ۸ تا ۹ ساعت یک چرخش کامل به دور محور خود انجام می دهد. محققان بر این باورند که چرخش سریع سیاره در تامین انرژی برای انتشار رادیویی شفق های قطبی آن نقش دارد.
میدان های مغناطیسی می توانند جو سیاره ها را از بادهای ستاره ای محافظت کنند. به همین دلیل، بررسی میدان مغناطیسی سیارات فراخورشیدی می تواند اطلاعات بیشتری در مورد شرایط حاکم بر آن ها و امکان وجود محیط های مناسب برای حیات در اختیار اخترشناسان قرار دهد.
یافتههای این تحقیق هنوز مورد نقد و بررسی قرار نگرفته و پیشنویس مقاله آن در arXiv منتشر شده است.
منبع: دیجیاتو
