دستاوردهای جذاب علمی جهان در ۲۰۲۴؛ از نقش رودخانه گمشده در ساخت اهرام مصر تا شاهکار فضایی اسپیسایکس
سال 2024 پر از رویدادهای علمی شگفت انگیز بود: از تصویربرداری تلسکوپ فضایی جیمز وب از کهکشان های 13 میلیارد ساله تا کشف تصادفی یک شهر گمشده در اعماق جنگل های آمازون.
در زیر نگاهی داریم به 7 دستاورد علمی الهام بخش در سال گذشته:
بازوهای مکانیکی شگفت انگیز اسپیس ایکس
در ماه اکتبر، در یک رویداد تاریخی، موشک استارشیپ پس از بازگشت به سکوی پرتاب با کمک بازوهای مکانیکی عظیم (معروف به “چاپستیک”) توانست بخشی از موشک خود را در هوا نگه دارد.
تصور کنید یک استوانه فلزی عظیم به وزن 275 تن با سرعتی در حدود 5000 کیلومتر در ساعت از آسمان سقوط می کند، اما به جای کوبیدن به زمین، به آرامی در یک برج پرتاب فرود می آید.
پیچیدگی های مهندسی این عملیات به ویژه به این دلیل بود که سرعت بوستر 70 متری باید در عرض 240 ثانیه از حدود 5 هزار کیلومتر در ساعت به حدود 3 کیلومتر در ساعت می رسید.
این چیزی است که دانشمندان در SpaceX موفق به انجام آن شدند.
این موفقیت تا حد زیادی به هدف SpaceX برای ساخت موشک هایی که کاملاً قابل استفاده مجدد باشند کمک کرد.
پس از موفقیت در این ماموریت، مقامات اسپیس ایکس اعلام کردند: «این روزی است که در کتابهای تاریخ مهندسی ثبت خواهد شد».
نقشه برداری از مغز مگس
در ماه اکتبر، دانشمندان توانستند موقعیت، شکل و اتصالات تمام 130000 سلول در مغز مگس میوه را ترسیم کنند. این مغز، کوچکتر از سر سوزن، دارای 50 میلیون اتصال عصبی پیچیده است.
در حالی که مگسها مغز کوچکتری نسبت به سر سوزن دارند، میتوانند از آن برای انجام کارهای پیچیده مانند ناوبری، پرواز، جستجوی غذا و حتی تولید صدا برای جذب جفت استفاده کنند.
این دقیق ترین تحلیلی است که از مغز یک بزرگسال تا کنون ساخته شده است. یک متخصص برجسته مغز، این پیشرفت را “جهش بزرگی به جلو” در درک ما از مغز توصیف کرده است.
خورشید گرفتگی کامل
میلیون ها نفر در مکزیک، ایالات متحده و کانادا شاهد یک خورشید گرفتگی کامل بودند که خورشید را کاملا از دید پنهان کرد.
خورشید گرفتگی نادر که بیش از چهار دقیقه به طول انجامید، ظهر دوشنبه به وقت محلی در آمریکای شمالی رخ داد و میلیونها نفر را در این بخش از کره زمین به آسمان خیره کرد.
استعداد کم بتهوون در موسیقی
تیمی از محققان بین المللی با تحقیقات ساختاری دیA hair’s width از لودویگ ون بتهوون، آهنگساز بزرگ اتریشی، دریافتند که او استعداد ژنتیکی نسبتاً کمی برای یک جزء مهم موسیقی دارد.
آنها از تکنیک های نوین توالی یابی دینا با تمرکز بر یک ویژگی خاص مرتبط با توانایی موسیقی افراد به نام “همگام سازی بیت” استفاده می کنند. این توانایی افراد را قادر می سازد تا هنگام گوش دادن به یک قطعه موسیقی ضربان را تشخیص دهند.
دانشمندان با شگفتی متوجه شدند که علیرغم موقعیت معروف بتهوون به عنوان یکی از بزرگترین آهنگسازان تاریخ، ویژگیهای ژنتیکی موسیقی او در مقایسه با نمونههای جمعیت مدرن امتیاز قابل توجهی کسب نکرده و در رده پایینتری نسبت به بقیه افراد قرار میگیرد.
نقش رودخانه گمشده در ساخت اهرام مصر
برای سالها، محققان متعجب بودند که چرا بیش از 30 هرم مصر باستان، از جمله هرم بزرگ جیزه، تنها اثر باقیمانده از عجایب هفتگانه جهان، در نواری در امتداد لبه یک بیابان خشک و نسبتاً دور از سواحل نیل امروز ساخته شده اند
تحقیقات جدید نشان می دهد که احتمالاً به این دلیل است که آنها در کنار شاخه ای از رودخانه ساخته شده اند. رودخانه ای باستانی به طول 64 کیلومتر که در گذر زمان گم شده و اکنون بقایای آن پیدا شده است.
دانشمندان می گویند این نظریه نه تنها مکان اهرام را توضیح می دهد، بلکه می تواند چگونگی ساخت این سازه های مرموز را در بیش از 4500 سال پیش روشن کند.
تصور می شود این شاخه قبل از ناپدید شدن، ابزار ارزشمندی برای کمک به ساخت اهرام بوده است. در واقع، این آبراه به کارگران این امکان را می دهد که هزاران تن سنگ را به جای کشیدن آنها از روی ماسه های صحرا به محل اهرام برسانند.
تلسکوپ جیمز وب و کشف کهکشان هایی با قدمت بیش از 13 میلیارد سال
ستاره شناسان با استفاده از تلسکوپ فضایی جیمز وب سه کهکشان اولیه را در کیهان کشف کرده اند که قدمت آنها تنها به 400 تا 600 میلیون سال پس از آغاز شکل گیری کیهان می رسد.
سال های اولیه پس از انفجار بزرگ همیشه مورد توجه دانشمندان بوده است. حدود 400000 سال پس از انفجار بزرگ، جهان ما وارد تاریکی شد. این اتفاق پس از آن رخ داد که اتمسفر متلاطم و سوزان قبلی به اندازه کافی سرد شد تا اتم های هیدروژن خنثی تشکیل شوند.
این فعل و انفعال شیمیایی باعث شد که جهان در یک مه اولیه پوشیده شود. این مه حدود 1 میلیارد سال پس از انفجار بزرگ جهان را پوشانده بود، تا زمانی که نور اولین نسل از ستاره های جهان را فرا گرفت.
کشف تصادفی یک شهر گمشده مایاها
لوک آولد توماس، دانشجوی دکترا، هنگام بررسی داده های لیزری برای نظارت بر محیط زیست، به طور تصادفی بقایای یک شهر بزرگ باستانی مایاها را کشف کرد.
محققان می گویند این شهر که بین سال های 750 تا 850 پس از میلاد در اوج خود بوده، احتمالاً در آن زمان 30 تا 50 هزار نفر جمعیت داشته است.
محققان بعدی با استفاده از فناوری های مدرن نقشه برداری موفق به کشف معابد هرمی شکل، زمین های ورزشی و آمفی تئاترها در این شهر شدند.
منبع: یورونیوز
