الگوی دوگانه عملکرد بورس انرژی

افق میهن –

علی نقوی مدیرعامل بورس انرژی ایران از افزایش ارزش معاملات بورس انرژی ایران در سال 1402 نسبت به سال قبل خبر داد و گفت: ارزش کل معاملات بورس انرژی در سال 1402 از مرز 169 هزار میلیارد تومان گذشت. که نسبت به ارزش معاملات این بازار در سال گذشته 19 درصد افزایش داشته است.

مدیرعامل بورس انرژی ایران با ایجاد بازار صادرات نفت خام از افزایش فروش فرآورده های هیدروکربوری از طریق این بازار در رینگ داخلی در سال 1402 خبر داد و گفت: طی سال 1402 معاملات فرآورده های نفتی در داخل کشور انجام شد. حلقه بورس انرژی ایران بالغ بر 2 میلیون و 897 هزار تن انواع محصولات به ارزش 57 هزار میلیارد تومان بوده که این ارقام از نظر حجمی 12 درصد و از نظر ارزشی 42 درصد رشد را به ثبت رسانده است. سال قبل وی افزود: در این پنل محصولات مختلفی معامله شد اما ایزوریسایکل، نفت سفید 2 و میعانات گازی بیشترین ارزش این رینگ را به خود اختصاص دادند.

نقوی در خصوص معاملات رینگ صادراتی نیز گفت: در سال گذشته (1402) بالغ بر 4 میلیون و 119 هزار تن انواع محصولات هیدروکربوری به ارزش بیش از 102 هزار میلیارد تومان از طریق این بازار به مقاصد مختلف صادر شد و از نظر ارزش این بازار 19 درصد رشد را به ثبت رساند. وی افزود: در سال 1402 در کل بازار هیدروکربن اعم از رینگ داخلی و بین المللی بیش از 7 میلیون و 17 هزار تن محصول معامله شد که ارزش این معاملات از مرز 159 میلیارد تومان گذشت که از نظر 4 درصد کاهش داشت. نسبت به سال 1401 حجم داشته است، اما ارزش کل این معاملات افزایش یافته است. 26 درصد ثبت شده است. نقوی در خصوص دلایل کاهش حجم فروش رینگ محصولات هیدروکربوری گفت: دلیل اصلی کاهش حجم مبادلات رینگ هیدروکربوری کاهش صادرات نفتا از طریق بورس انرژی نسبت به سال 1401 بوده است. و حذف افغانستان از مقاصد صادراتی محصولات هیدروکربنی از بورس انرژی کشور.

مدیرعامل بورس انرژی افزود: در سال 1402 افزایش نیاز کشور به بنزین باعث شد که عمده نفتای تولیدی کشور به بنزین تبدیل و از چرخه صادرات خارج شود. این موضوع بر کاهش فروش صادراتی بورس انرژی رینگ تأثیر گذاشت. همچنین طی یک سال گذشته نهادهای ذیربط تصمیم گرفتند فروش گاز مایع صادراتی ایران به افغانستان را از بورس انرژی خارج کنند. این موضوع بر کاهش حجم فروش محصولات هیدروکربنی از طریق این بازار نیز تأثیر گذاشت. نقوی گفت: با وجود همه محدودیت ها، فروش صادراتی رینگ بین المللی محصولات هیدروکربنی همچنان قابل توجه بود. گاز مایع بیشترین حجم مبادلات را در بورس انرژی به خود اختصاص داد و نفت سفید دومین کالایی بود که بیشترین حجم صادرات را از این بازار داشت.

برق سبز؛ دستاورد جدید مدیرعامل بورس انرژی در داده های تابلوی برق این بازار نیز گفت: ظرف سال 1402، 5 میلیارد و 761 میلیون کیلووات ساعت برق در بورس انرژی به ارزش 1200 میلیارد تومان معامله شد. ارزش معاملاتی این بازار نسبت به سال قبل 139 درصد رشد را به ثبت رساند. بیشترین این رشد ناشی از راه اندازی تالار سبز برق بود که امسال حدود 322 میلیون کیلووات ساعت برق سبز به ارزش 758 میلیارد تومان از طریق این بازار مبادله شد.

مدیرعامل بورس انرژی در سال 1402 مهمترین دستاوردهای این بازار را در سال 1402 برشمرد و گفت: تشکیل بازار صادرات نفت سفید در بورس انرژی و همچنین تنوع بخشی به مقاصد و عرضه کنندگان گاز مایع در رینگ صادرات. ، از جمله دستاوردهای بورس انرژی در سال گذشته بود. همچنین در سال جاری تالار سبز برق با موفقیت راه اندازی شد و در حال حاضر بسیاری از نیروگاه های تجدیدپذیر کشور تامین برق تولیدی خود را در این بازار آغاز کرده اند و امکان تبادل برق از طریق این بازار وجود دارد. توسعه معامله برق سبز از طریق بورس انرژی ظرفیت مناسبی را برای سرمایه گذاران فعال در این بخش فراهم می کند. همچنین در سال جاری کمیته فقهی سازمان بورس موضوع سوآپ نفت و گواهی سپرده را مطرح و به نتیجه رسید و امیدواریم در سال جدید شاهد معاملات گواهینامه برق باشیم.

آیا توسعه در سال 1403 محقق خواهد شد؟ نقوی در ادامه به تشریح مهمترین اهداف بورس انرژی در سال جدید پرداخت و گفت: آغاز معاملات بازار، بهینه سازی مصرف انرژی و محیط زیست از مهمترین اهداف ما در بورس انرژی ایران در سال جاری است. پذیرش گواهینامه صرفه جویی در مصرف برق و گاز طبیعی در سال 1402 انجام شد و همچنان در 3 ماهه اول سال جاری مبادلات آن را آغاز می کنیم. این موضوع یکی از برنامه های مهم بورس انرژی و دولت است که با همکاری شرکت توانیر و گاز محقق می شود. وی ادامه داد: همچنین برای امسال موضوع راه اندازی گواهی سپرده گاز طبیعی در دستور کار بورس انرژی قرار گرفته است. مصوبه شورای عالی انرژی در این خصوص اخذ شده است و امیدواریم با همکاری شرکت گاز، با آغاز معاملات گواهی گاز، بازار گاز طبیعی در بورس شکل بگیرد.

در زمینه بازار فیزیکی نیز بحث تبادل هیدروژن در بورس انرژی را دنبال کردم. از سال گذشته مذاکراتی را در این زمینه با تولیدکنندگان این محصول آغاز کرده ایم و امیدواریم امسال عرضه این محصول در بورس انرژی محقق شود. نقوی در ادامه به فروش پساب در بورس انرژی اشاره کرد و گفت: بحث تبادل پذیری پساب در یک سال گذشته مطرح شد. پذیرش نیز در این زمینه انجام شد; این در حالی است که شرکت سپرده گذاری هنوز در خصوص ضمانت خود با تامین کنندگان به نتیجه نرسیده است و به همین دلیل زمینه تامین پساب بورس انرژی طی یک سال گذشته محقق نشده است، با این حال تلاش داریم با پیگیری بیشتر این موانع را برطرف کنیم. و به زودی فاضلاب نیز در این بازار عرضه خواهد شد. همچنین با توجه به مصوبات اخذ شده در وزارت نیرو، بحث مبادلات برق در رینگ صادراتی بورس انرژی و همچنین مبادلات برق نیروگاه های تولید پراکنده نیز در دستور کار بورس انرژی برای سال 1393 قرار دارد. .

روزنامه جهان