گذار از بیمه‌نامه های سنتی به سیستم‌های تطبیق‌پذیر با تورم

صنعت بیمه ایران در سال‌های اخیر با یکی از بزرگترین چالش‌های ساختاری خود مواجه بوده است: تورم مزمن بالای 30 درصد که ارزش واقعی تعهدات بلندمدت بیمه عمر را به میزان قابل توجهی کاهش می‌دهد. در حالی که نرخ سود بیمه های متعارف بین 18 تا 22 درصد باقی مانده است، قدرت خرید سرمایه بیمه شدگان در کوتاه مدت به 43 درصد کاهش یافته است.

گزارش کردن اخبار بورساین بحران نه تنها اعتماد عمومی را تضعیف کرده است، بلکه سوالات اساسی را در مورد آینده بیمه عمر در اقتصاد تورمی ایران به وجود آورده است.. برای بررسی این سوال با خانم زهرا ذوالفقاریان، مدرس دانشگاه و پژوهشگر حوزه بیمه و مدیریت ریسک گفت وگو کرده ایم. وی با مطالعه تطبیقی ​​سیستم های بیمه کشورهای در حال توسعه، مروری جامع بر چالش ها و فرصت های موجود در این صنعت ارائه می دهد. در این مصاحبه به راهکارهای عملی برای حفظ ارزش پول بیمه‌گران، الزامات اصلاح ساختاری و تجربیات موفق کشورهای مشابه می‌پردازیم. با ما همراه باشید.

تحت شرایط تورم مزمن بالا بیشترشرکت های بیمه عمر سنتی ایران با چه بحرانی مواجه هستند؟

مشکل اصلی اختلاف بین نرخ بهره اسمی و تورم واقعی است. بیمه نامه های عمر کلاسیک ما معمولا دارای نرخ بهره اسمی هستند ۱۸ تا ۲۲ درصد، در زمان تورم 40 تا ۵۰ درصد است. این بدان معناست که ارزش واقعی سرمایه بیمه شده تقریباً می باشد ۲۰ تا ۳۰ درصد در حال کاهش است. این بدان معناست که بیمه نامه عملا به ابزاری برای کاهش ثروت و نه حفظ آن تبدیل شده است. از طرفی بیمه گذاران به دلیل نقدینگی کم و بالا بودن کارمزد ابطال با بحران نقدینگی مواجه هستند. نتیجه کاهش شدید تقاضا و بی اعتمادی به این محصول است.

تجربیات کشورهایی مانند ترکیه و برزیل که سال هاست با تورم مزمن دست و پنجه نرم می کنند، چه راه حلی به ما نشان می دهد؟

ترکیه و برزیل دو مسیر موفق را طی کردند. در ترکیه از ابتدای دهه ۲۰۰۰بیمه عمر واحد مقید (واحد سرمایه گذاری) معرفی شد. در این مدل، حق بیمه به جای سپرده های بانکی در صندوق های سرمایه گذاری مختلف (طلا، سهام، اوراق قرضه) سرمایه گذاری می شود. ریسک به عهده بیمه گذار است، اما بازده در بلندمدت از تورم فراتر خواهد رفت. امروز تقریبا بیشتر پرتفوی بیمه عمر ترکیه از این نوع است. آنها همچنین محصولاتی با نرخ بهره متغیر توسعه داده اند که هر سه ماه یکبار بر اساس تورم و نرخ بهره بازار به روز می شوند..

محصولی معروف در برزیل VGBL (نسخه بیمه صندوق بازنشستگی) موفق شد. بیمه شده با این محصول حق بیمه را به صندوق سرمایه گذاری با پرتفوی متنوع (از جمله اوراق قرضه دولتی تورمی) پرداخت می کند. نکته کلیدی: امکان برداشت تا بیشتر سرمایه بدون جریمه و معافیت مالیاتی برای سرمایه گذاری های بلند مدت. بازدهی این محصول در دهه گذشته متوسط ​​است بیشتر بالاتر از تورم بود.

به نظر شما کدام یک از این مدل ها برای ایران مناسب تر است؟

ترکیبی از هر دو. ما باید الگو بگیریم واحد مقید استفاده با سبد سرمایه گذاری متنوع (ترجیحا با وزن بالا از طلا و اوراق بهادار تورمی). همچنین افزودن ضریب تعدیل تورم به سرمایه پایه بیمه نامه ضروری است. یعنی سرمایه فوت و پایان دوره هر سال بر اساس شاخص است CPI یا قیمت طلا افزایش می یابد. نکته مهم دیگر کاهش هزینه انصراف زیر است 5٪ به منظور جلوگیری از احساس محدودیت در شخص بیمه شده است. برزیل نشان داده است که معافیت مالیاتی یک انگیزه قوی برای این محصولات است.

چه موانع قانونی و عملیاتی در ایران برای اجرای این مدل ها وجود دارد؟

بزرگترین مانع، نداشتن مجوز رسمی بیمه است واحد مقید از بیمه مرکزی است. همچنین کمبود صندوق های سرمایه گذاری ویژه با نقدینگی بالا برای بیمه نامه ها وجود دارد. مشکل دیگر سیستم توزیع است. نمایندگان فروش ما برای فروش یک محصول با درآمد ثابت ساده به جای یک محصول سرمایه گذاری پیچیده آموزش دیده اند. ما به بازآموزی گسترده نیاز داریم.

علاوه بر این، شفافیت اطلاعات ضعیف است. بیمه شدگان باید هر ماه از عملکرد صندوق خود مطلع شوند، در حالی که سود اکنون فقط یک بار در سال اعلام می شود..

اگر بخواهید محصولی جدید و مناسب برای بازار ایران پیشنهاد دهید، چه ویژگی هایی دارد؟

محصول پیشنهادی بیمه عمر سپهر ترمی نام دارد. یکی از ویژگی های این محصول سرمایه سهام است صد یک میلیون تومان است که هر سال بر اساس تورم رسمی (اعلامی بانک مرکزی) به روز می شود.، حق بیمه سالانه نیز بر اساس سرمایه جدید (انعطاف پذیری در پرداخت) محاسبه می شود.، بیشتر حق بیمه در صندوق سرمایه گذاری در اوراق بهادار حمایت شده از تورم و در صندوق طلا واریز می شود.؛ نرخ سود تضمینی صفر و نرخ بهره بر اساس عملکرد صندوق (به عنوان مثال ۳۰-۵۰٪)؛ امکان انصراف تا بیشتر هر سال بدون جریمه از حساب سرمایه گذاری برداشت شود؛ معافیت مالیاتی برای سود سرمایه گذاری، مشروط بر اینکه حداقل حفظ شود ۵ سال، این محصول خطر مرگ را پوشش می دهد و ارزش واقعی سرمایه را حفظ می کند.

البته این را هم به یاد داشته باشیم که طراحی محصول به تنهایی راه حل نخواهد بود، بلکه باید به فکر واحدهای سرمایه گذاری شرکت های بیمه بود، به جز برخی از شرکت های بیمه که اکنون واحدهای سرمایه گذاری در شرکت های بزرگ بیمه را به سبدگردانان واگذار می کنند. در پایان سال، آنها متوجه می شوند که منابعی که در اختیار مدیر پورتفولیو قرار دارد، بازده خوبی ندارد. اما اگر بیمه ها واحدهای سرمایه گذاری خود و مدیر سرمایه گذاری را به عنوان یک مدیر مستقل تقویت کنند و در چارچوب کمیته «سرمایه گذاری کندتر» پیش بروند، شاهد اتفاقات خوبی در حوزه سرمایه گذاری شرکت های بیمه خواهیم بود.

علاوه بر این نکته، مایلیم به این نکته نیز اشاره کنیم که شرکت های بیمه عمدتا دارای دارایی های غیرمولد هستند که می توان از طریق ارزش گذاری از آنها استفاده کرد.

چه توصیه ای برای شرکت های بیمه عمر و زندگی دارید؟

ابتدا مدل کسب و کار سنتی را کنار بگذارید. طراحی محصولات جدید با مشارکت در ریسک تورم. دوم، همکاری نزدیک با صندوق های مشترک و صرافی ها برای ایجاد صندوق های بیمه خاص. سوم، سرمایه گذاری در یادگیری دیجیتال و برنامه های تلفن همراه برای گزارش لحظه ای. و در نهایت لابی گری بیمه مرکزی برای اصلاح مقررات و مجوز محصولات جدید. اگر امسال را شروع نکنیم دو سال دیگر بازار بیمه عمر به نقطه بی بازگشتی می رسد.