بورس در حال قیمت‌گذاری ریسک جنگ زیرساختی است؛ پالایشی‌ها ظرفیت بازگشت دارند

آراد پورکار، کارشناس بازار سرمایه به تأثیر ریسک‌های سیاسی و نگرانی از گسترش اختلاف بر رفتار سهامداران اشاره کرد و گفت: فشارهای اخیر فروش صرفاً به دلیل بازگشایی نمادهای پالایشگاهی نبوده است. به نظر او، بازار در سناریوهای بدبینانه، به ویژه احتمال آسیب به زیرساخت ها در یک درگیری نظامی، قیمت گذاری می کند. شرایطی که باعث افزایش رفتار محافظه کارانه در بین سرمایه گذاران شده است. پورکار در عین حال تاکید می کند که در صورت تداوم شرایط فعلی و دور ماندن جنگ، بورس و به ویژه نمادهای پالایشگاهی همچنان پتانسیل رشد دارند.

آراد پورکار کارشناس بازار سرمایه در گفت و گو با خبرنگار افق میهن درباره بازگشایی نمادهای پالایشی و تاثیر آن بر معاملات بورسی اظهار کرد: یکی از عوامل موثر بر وضعیت این گروه، موضوع فرمول قیمت گذاری و تفاوت شرایط اضطراری و غیراضطراری است. برخلاف انتظار برخی از تحلیلگران بر اساس داده های جهانی، با شرایط بحرانی بازار، سودآوری پالایشگاه کمتر از برآوردها بود. موضوعی که منجر به افزایش فشار فروش بر این نمادها شد.

وی افزود: این فشار فروش در شرایطی رخ داد که بسیاری از شرکت های پالایشی گزارش های نیمه ساله قوی منتشر کرده بودند. اما شرایط قیمت گذاری و فاصله بین انتظارات تحلیلی و سود تحقق یافته باعث شد تا برخی سهامداران نسبت به آینده این گروه محتاط تر باشند.

این کارشناس بازار سرمایه با تاکید بر اینکه منفی بودن کل بازار صرفا به دلیل وضعیت پالایشگاه ها نیست، تصریح کرد: ریسک های سیاسی تاثیر بسزایی در معاملات داشته و مجموعه این عوامل باعث شده تا بازار وارد وضعیت منفی شود. با این حال معتقدم نسبت قیمت به سود یا نسبت P/E برخی از نمادهای پالایشگاهی در محدوده ای قرار دارد که می تواند مبنای بازگشت به روند معاملاتی قبلی آنها باشد.

سقوط بازار سهام؛ واکنش به مخاطرات سیاسی یا ضعف اساسی؟

پورکار در پاسخ به این سوال که آیا بورس همچنان توانایی اصلاح یا بازگشت به مسیر رشد را بدون توجه به تحولات سیاسی دارد، گفت: اگر تحولات سیاسی را کنار بگذاریم و شرایط فعلی را بپذیریم و جنگی وجود نداشته باشد، بازار سهام همچنان پتانسیل رشد دارد و به نظر من مشکل اساسی خاصی برای حرکت صعودی آن وجود ندارد.

وی ادامه داد: حتی نمادهای پالایش نیز در چنین شرایطی دوباره مورد توجه بازار قرار می گیرند و از سقف قیمتی قبلی خود فراتر می روند. تحقق این سناریو بدیهی است در گرو حفظ چارچوب موجود و کاهش ریسک های خارجی است.

این کارشناس بازار سرمایه تاکید کرد: برای تحلیل رفتار فعلی سهامداران باید بین وضعیت بنیادی شرکت و ریسک هایی که چشم انداز آینده را تحت تاثیر قرار می دهد تمایز قائل شد. از نظر وی، حتی اگر متغیرهای بنیادی نشان دهنده توانایی بازار برای رشد باشد، افزایش نااطمینانی می تواند مانع ورود نقدینگی و افزایش فشار فروش شود.

بازار سهام در سناریوی جنگ زیرساختی قیمت گذاری می کند

پورکار در خصوص دلایل افزایش رفتار محافظه کارانه سهامداران توضیح داد: بازار در بدترین حالت ممکن قیمت گذاری می کند. نگرانی برخی فعالان بازار تنها به وقوع درگیری نظامی محدود نمی شود، بلکه احتمال حمله به زیرساخت ها نیز بر انتظارات سرمایه گذاران سایه افکنده است.

وی افزود: برخی از فعالان بازار بیم آن دارند که در صورت بروز درگیری، سناریویی فراتر از جنگ محدود تکرار شود و زیرساخت های کشور نیز در معرض آسیب قرار گیرد. این نگرانی باعث شده است که سرمایه گذاران با احتیاط بیشتری وارد بازار شوند، حتی زمانی که سهام از منظر بنیادی جذاب به نظر می رسند.

این کارشناس بازار سرمایه در ادامه با اشاره به تفاوت سناریوهای احتمالی جنگ خاطرنشان کرد: اگر بازار به این نتیجه برسد که درگیری احتمالی در محدوده یک جنگ محدود باقی بماند، حتی می توان انتظار افزایش تقاضا برای سهام را داشت. با این حال، مسئله اصلی نگرانی در مورد سناریوی جنگ زیرساختی است. سناریویی که در حال حاضر منجر به تشدید رفتار محافظه کارانه در بین سهامداران می شود.

به گفته پورکار، کاهش قیمت ها در چنین فضایی لزوماً نشان دهنده تغییر در ارزش بنیادی شرکت ها نیست، بلکه ممکن است تا حدی ناشی از افزایش ریسک و تلاش سرمایه گذاران برای کاهش ریسک عدم اطمینان سیاسی و نظامی باشد.

آیا در صورت وقوع جنگ، بورس دوباره بسته می شود؟

پورکار در پاسخ به سوالی درباره احتمال بسته شدن مجدد بورس در صورت تکرار جنگ ۱۲ روزه نیز پاسخ داد: به نظر من در چنین شرایطی احتمال بسته ماندن بازار برای مدت طولانی کم است. من پیش بینی می کنم که اگر اتفاقی بیفتد، ممکن است بازار در دو یا سه روز اول به محدودیت های خاصی برسد و سپس با دامنه نوسانات محدودتری ادامه یابد.

وی تاکید کرد: این ارزیابی نگاه شخصی وی به مدیریت بازار در شرایط بحرانی است و تصمیم نهایی برای تکمیل معاملات یا تغییر دامنه نوسانات به سیاست ها و تصمیمات نهادهای متولی بازار سرمایه بستگی دارد.

به طور خلاصه، ارزیابی این کارشناس نشان می دهد که از نظر وی عامل تعیین کننده برای توسعه کوتاه مدت بورس تنها گزارش های مالی شرکت ها یا معیارهای ارزش گذاری نیست، بلکه میزان ریسک سیاسی و سناریویی است که سرمایه گذاران برای آینده در نظر گرفته اند. در چنین شرایطی، هر گونه کاهش عدم اطمینان می تواند بر رفتار معامله گران تأثیر بگذارد. با این حال، بازگشت پایدار بازار به مسیر صعودی همچنان به تحولات آتی و شرایط اساسی شرکت ها بستگی دارد.