هشتگ نه به “صندوق تکراری”؛ به فکر صندوق سرمایه‌گذاری جدیدی باشیم

اشباع بازار سرمایه با ابزارهای تکراری، پایان عصر تقلید است; اکنون زمان آن است که کارشناسان و نخبگان مالی پارادایم صندوق های “مولد و سودآور” را با ویترین های کلیشه ای جایگزین کنند.

«اخبار بورسا»:

بازار سرمایه ایران در سال های اخیر شاهد رشد چشمگیری در ابزارهای مالی و توسعه صندوق های سرمایه گذاری بوده است. با این حال، یکی از ویژگی های این صنعت، تمایل به تقلید از محصولات موفق قبلی است. زمانی که یک موسسه مالی با کمک تحلیلگران خود برای اولین بار یک صندوق طلا، نقره یا اهرمی راه اندازی می کند و مورد استقبال بازار قرار می گیرد، سایر موسسات نیز ترجیح می دهند با ساختاری مشابه وارد این عرصه شوند. اگرچه این فرآیند باعث ایجاد اطمینان نسبی در جذب نقدینگی می شود، اما به مرور زمان بازار را از ایده های جدید محروم می کند. به نظر می رسد برای افزایش پویایی بازار سرمایه، زمان آن فرا رسیده است که موسسات مالی توجه ویژه ای به توسعه ابزارهای نوآورانه متناسب با نیازهای واقعی اقتصاد داشته باشند.

از تقلید مطمئن تا نیاز به تنوع

نگاهی به فرآیند تشکیل صندوق نشان می‌دهد که رهبران بازار نقش مهمی در هموار کردن راه داشتند. صندوق‌های طلا در گزینه‌های شاخص پیشگام بودند، صندوق‌های نقره اولین مدل‌های ویژه را وارد بازار کردند و صندوق‌های اهرمی با معرفی مدل‌های کارآمد راه را برای سایر رقبا هموار کردند.

با این حال، تکرار مداوم این الگوها بدون ارزش افزوده خاصی، تنوع ابزارها را محدود می کند. سرمایه گذاران امروزی تشنه گزینه هایی هستند که به آنها اجازه می دهد ریسک پرتفوی خود را به طور بهینه مدیریت کنند. همانطور که موسسات مالی واحدهای تحقیق و توسعه (R&D) خود را فعال تر می کنند، زمینه زیادی برای ایجاد صندوق های جدید با استراتژی های ترکیبی وجود خواهد داشت که هم برای ناشر و هم برای سرمایه گذار جذاب تر است.

احتمالات کشف نشده؛ از فلزات مخلوط گرفته تا تجارت منطقه ای

دنیای مالی به سمت دارایی های متنوع و تخصصی می رود. در اقتصاد ایران بسته به ساختار صنعت و شرایط کلان می توان صندوق های جدید و متنوعی را طراحی کرد. به عنوان مثال، ایجاد وجوه مختلط از فلزات اساسی و گرانبها (مانند طلا، نقره، مس، روی، نیکل و سرب) که توسط تحلیلگران مجرب مدیریت می شود، می تواند در قالب یک سبد متوازن، بازدهی متعادل تر و با ریسک کمتری را برای سرمایه گذاران فراهم کند.

از سوی دیگر، در شرایط اقتصادی کنونی، ایجاد صندوق هایی با تمرکز بر زنجیره تامین، تسهیل واردات و صادرات با کشورهای همسایه و حمایت از لجستیک زمینی و هوایی می تواند راهگشا باشد. چنین وجوهی نه تنها به تنظیم بازار و رفع کمبود کالا کمک می کند، بلکه نقدینگی سرگردان جامعه را به سمت فعالیت های تجاری مولد هدایت می کند. همچنین ورود به حوزه‌های فناوری‌محور، دارایی‌های نامشهود و یا حتی وجوهی با محوریت پروژه‌های اشتغال‌زا و صنعتی از دیگر مراکز خالی بازار هستند که پتانسیل بالایی برای جذب سرمایه دارند.

توسعه صندوق های تخصصی; املاک، زعفران و انرژی

حوزه هایی از بازار سرمایه وجود دارد که با وجود پتانسیل بالا هنوز از آنها استفاده نشده است. به عنوان مثال، وجوه املاک و مستغلات در حال حاضر بیشتر بر اجاره متمرکز شده است، در حالی که اقتصاد کشور به منابع مالی نیاز دارد که مستقیماً در روند ساخت و ساز، توسعه و تهیه مسکن برای بخش خصوصی یا دولتی دخالت کند. چنین وجوهی می تواند به طور همزمان منجر به رونق تولید و سود پایدار برای سرمایه گذار شود.

در حوزه‌هایی مانند زعفران و انرژی، تعداد محدود بودجه نشان می‌دهد که این بخش‌ها نیازمند برنامه‌ریزی استراتژیک بیشتری هستند. انتشار نقشه راه روشن، تجزیه و تحلیل فصل های رونق و رکود، افشای دقیق ترکیب دارایی ها و ارائه گزارش های منظم قابل اعتماد از جمله اقداماتی است که می تواند به شناخته شدن و قابل اعتمادتر شدن این صندوق ها در بین سرمایه گذاران کمک کند.

حرف آخر؛ به سوی نسل جدیدی از ابزارها

صندوق های سرمایه گذاری قرار است محل امنی برای پس انداز های خرد و کلان جامعه باشد. وقتی موسسات مالی از الگوهای تکراری فراتر رفته و با استفاده از تحلیل های تخصصی نیازهای واقعی اقتصاد را برآورده می کنند، هم منابع مالی به سمت بخش های تولیدی هدایت می شود و هم اعتماد عمومی به بازار سرمایه افزایش می یابد. بورس نیاز به خلاقیت دارد. بیایید بیشتر به نوآوری کمک کنیم.

هادی بهرامی، پژوهشگر بازار سرمایه