چرا مصرف نان حتی بدون پر خوری میتواند موجب چاقی شود؟
زومیت: دانشمندان ژاپنی کشف کرده اند که چگونه نان با تغییر متابولیسم و فعال کردن ژن های ذخیره چربی، وزن بدن ما را حتی بدون پرخوری افزایش می دهد.
یک تحقیق جدید روی موشها نشان میدهد که چگونه حتی زمانی که میزان کالری مصرفی تقریباً در یک سطح است، مصرف نان باعث افزایش وزن و توده چربی بدن میشود. یافتههای این مطالعه که توسط تیمی از محققان دانشگاه متروپولیتن اوزاکا در ژاپن انجام شد، نشان میدهد که برخلاف توصیههای تغذیهای رایج که عمدتاً بر محدود کردن مصرف چربی تمرکز دارد، کربوهیدراتها نیز نقش مهمی در افزایش وزن دارند.
این اولین بار نیست که متخصصان تغذیه در مورد تأثیر نان و کربوهیدرات ها بر افزایش وزن صحبت می کنند، اما تاکنون هیچ تحقیق دقیقی در مورد این رابطه (به ویژه نقش آرد گندم) یا آنچه ممکن است در سطح متابولیک اتفاق بیفتد، انجام نشده بود.
محققان دریافتند که مصرف مقادیر زیاد نان گندم با کاهش مصرف انرژی همراه است و متابولیسم بدن را به حالتی سوق می دهد که حتی با وجود پایداری کالری دریافتی، ذخیره چربی در اولویت قرار می گیرد. حتی زمانی که کالری رژیم غذایی در همان سطح باقی بماند.
در طراحی این آزمایش، دانشمندان موش ها را در معرض افق میهن بین یک رژیم غذایی استاندارد و سالم یا گزینه هایی مانند نان معمولی، آرد گندم پخته و آرد برنج قرار دادند. پایش دقیق وزن، میزان کالری سوزانده شده در هنگام استراحت و فعالیت، در کنار بررسی سطح هورمون ها و قند خون، ابعاد مختلف این رفتار تغذیه ای را آشکار کرد.
نتایج بهدستآمده نشان میدهد که آزمودنیهای آزمایشگاهی رژیم غذایی استاندارد را رها کرده و شروع به مصرف تنقلات با کربوهیدرات بالا میکنند. تغییر در الگوی تغذیه، به ویژه در مردان، منجر به افزایش سریع وزن و رشد بافت چربی شد. تجزیه و تحلیل های اضافی و آزمایش های دقیق روی بافت کبد ثابت کرد که چاقی ناشی از پرخوری یا تنبلی و کم تحرکی نیست. در عوض، در رژیم های غذایی مبتنی بر آرد گندم، بدن کالری کمتری می سوزاند و ژن های مسئول تبدیل قند به چربی با شدت بیشتری فعال می شوند.
بازگشت به یک رژیم غذایی استاندارد و توقف افزایش وزن بخش امیدوارکننده ای از مطالعه است که برگشت پذیری تغییرات متابولیک را نشان می دهد. ماتسومورا امیدوار است که یافته های اخیر به عنوان مبنایی علمی برای ایجاد تعادل بین “طعم” و “سلامت” در صنعت غذا و آموزش تغذیه مورد استفاده قرار گیرد. واقعیت این است که نوع غذای مصرفی نقش مستقیمی در تنظیم سرعت موتور متابولیک بدن دارد.
از آنجایی که مطالعه بر روی مدل های حیوانی تمرکز دارد، تعمیم قطعی نتایج به انسان نیاز به تحقیقات بالینی گسترده تری دارد. چندین متغیر مانند سن، نوسانات هورمونی و ترکیب همزمان کربوهیدرات ها با فیبر و پروتئین می تواند بر واکنش های متابولیک بدن تأثیر بگذارد.
در مراحل بعدی، تیم تحقیقاتی قصد دارد یافتههای موجود در مورد داوطلبان انسانی را بررسی کند تا دریابد که گندم و نان چه نقشی در رژیم غذایی دارند و چرا قانون ساده «کالری وارد، کالری خارج شده» همیشه ساده نیست.
ماتسومورا گفت: ما همچنین قصد داریم بررسی کنیم که چگونه عواملی مانند غلات کامل، غلات تصفیه نشده و غذاهای غنی از فیبر رژیمی، و همچنین ترکیب آنها با پروتئین ها و چربی ها، روش های پردازش غذا و زمان مصرف، بر پاسخ های متابولیک به دریافت کربوهیدرات تاثیر می گذارد.
